loader image
WhatsApp Destek
Sansür Direnci-Censorship Resistance

Sansür deyince hepimizin aklına basın özgürlüklerine getirilen kısıtlamalar gelir. Hükümetin ya da kurumsal güçlerin müdahalesi ve kontrolü olmaksızın açıkça fikir beyan etme hakkının kripto para birimlerine uyarlanmış hali censorship-resistance yani “sansür direnci” olarak adlandırılmıştır.
Ekonomilerin nakitsiz ödemelere geçtiği ve tüketicilerin kredi kartları, mobil ödeme uygulamaları veya dijital bankacılık gibi yeni işlem yollarına erişebildiği günümüzde, benzeri görülmemiş bir finansal özgürlük çağında yaşadığımız düşünülmektedir. Ancak, Bitcoin gibi kripto para birimleri, yalnızca tüketici rahatlığının ve seçiminin ötesine geçen, daha önemli bir özgürlük anlayışını güvence altına almak için tasarlanmıştır.
Kişisel finansı yönetmek için hangi yöntem kullanılırsa kullansın merkezi bir otorite, bir banka veya bir fintech firması ile birlikte para birimini basan devlet işlemlerin üzerinde kontrol sahibidir.
Bu otoriteler, geleneksel para birimlerinin (fiat) kullanıcıları arasında aracı görevi görmektedir ve şüpheli buldukları işlemleri sansürleyebilir. Kara para aklama gibi mali suçların önlenmesi açısından doğru bir davranış olsa da aynı zamanda kullanıcıların özgürlüğünü ve varlıklarının üzerindeki bireysel kontrolünü azaltan bir durumdur.
Kripto Paralarda Sansür Direnci
Sansür direnci, bir kripto para birimi ağının belirli bir özelliğine işaret edebilir. Bu özellik, ağ üzerinde işlem yapmak isteyen herhangi bir tarafın, ağ protokolünün kurallarına uyduğu sürece bu işlemi yapabileceğini ima eder. Örneğin Bitcoin ağı herhangi bir kuruluşa ait değildir, bu nedenle de Bitcoin üzerindeki işlemleri sansürlemek neredeyse imkansızdır.
Ayrıca sansür direnci, bir ağ üzerinde bulunan ve işlemlerde değişiklik yapılmasını önleyen bir özellik de olabilir. Blok zincirinde bir işlem yapıldığında bu işlem binlerce node arasında yayılır ve dağıtılmış defterlere eklenir. Bir işlem deftere eklendikten sonra defterden çıkarılamaz veya işlem üzerinde bir değişiklik yapılamaz. Bu yüzden defterdeki işlemlere ve ağa değişmez (immutable) denilmektedir.
Blockchain Neden Sansürlenemez?
Bitcoin ve benzeri blok zinciri tabanlı para birimleri, merkeziyetsiz ve aracısız ağlar olarak tasarlanmıştır. Blockchainin merkeziyetsiz yapısı, herhangi bir şahsın veya otoritenin belirli bir işlemi sansürlemesini neredeyse imkansız hale getirmektedir. Sansür direncinin işleyişi, blok zinciri ağlarının teknik tasarımına ve işlemlerin tamamlandıktan sonra geri döndürülemez olmasını sağlamak için kriptografi kullanımına bağlıdır. Geri dönülmezlik için kullanılan ortak terim değişmezliktir. Toplumsal veya siyasi değişikliklerden bağımsız olarak, paylaşılan defterin geçmişi belirli bir gündeme veya kazanılmış çıkarlara uyacak şekilde geriye döndürülemez.
Bitcoin Ağı Sansürlenebilir mi?
Sansüre direnç, Bitcoin'in ana değerlerinden birisi olarak kabul edilir. Bu da hiçbir devletin, şirketin veya üçüncü tarafın sisteme müdahale edemeyeceği anlamına gelmektedir. Sansür direnci, ağı yöneten kuralların önceden belirlenmesi gerektiğini ve ne şekilde olursa olsun hiç bir şekilde bu kurallarda keyfi bir değişiklik yapılmaması gerektiğini savunmaktadır.
Yine de belirtmek gerekir ki Bitcoin ağındaki işlemleri sansürlemek tamamen imkansız değildir ancak bunu yapmak için çok fazla kaynağa ihtiyaç duyulacaktır. Bitcoin'in güvenlik modeli büyük ölçüde çoğunluk teorisine dayanmaktadır. Bu, teoride tek bir gücün % 51 saldırısı adı verilen bir senaryoda ağın kontrolünü ele geçirmek için yeterli hash oranı toplayabileceği anlamına gelir.
%51 saldırısının gerçekleşme ihtimali oldukça düşük olmakla birlikte imkansız değildir. Böyle bir saldırıda, saldırgan(lar) kendi işlemlerini tersine çevirebilir (çifte harcama olasılığını açabilir) ancak diğer kullanıcıların işlemlerini tersine çevirme yetkisine sahip olmaz. Bitcoin gibi büyük bir ağa %51 saldırısı olasılığı son derece düşüktür çünkü böyle bir müdahaleyi gerçekleştirmek için gereken kaynaklar, elde edilecek olası yasadışı kazançlardan daha maliyetli olabilir.
bitcoin
Bitcoin (BTC) $ 95,381.00
ethereum
Ethereum (ETH) $ 3,289.70
tether
Tether (USDT) $ 0.999579
bnb
BNB (BNB) $ 936.93
xrp
XRP (XRP) $ 2.07
solana
Wrapped SOL (SOL) $ 144.61
usd-coin
USDC (USDC) $ 0.999918
staked-ether
Lido Staked Ether (STETH) $ 3,290.33
tron
TRON (TRX) $ 0.310183
dogecoin
Dogecoin (DOGE) $ 0.138251
figure-heloc
Figure Heloc (FIGR_HELOC) $ 1.03
cardano
Cardano (ADA) $ 0.39576
wrapped-steth
Wrapped stETH (WSTETH) $ 4,029.53
whitebit
WhiteBIT Coin (WBT) $ 57.40
wrapped-beacon-eth
Wrapped Beacon ETH (WBETH) $ 3,579.23
bitcoin-cash
Bitcoin Cash (BCH) $ 599.31
wrapped-bitcoin
Wrapped Bitcoin (WBTC) $ 95,209.00
monero
Monero (XMR) $ 614.66
wrapped-eeth
Wrapped eETH (WEETH) $ 3,573.04
chainlink
Chainlink (LINK) $ 13.71
usds
USDS (USDS) $ 0.999728
binance-bridged-usdt-bnb-smart-chain
Binance Bridged USDT (BNB Smart Chain) (BSC-USD) $ 0.999731
leo-token
LEO Token (LEO) $ 8.90
weth
WETH (WETH) $ 3,290.41
stellar
Stellar (XLM) $ 0.226615
coinbase-wrapped-btc
Coinbase Wrapped BTC (CBBTC) $ 95,461.00
sui
Sui (SUI) $ 1.78
zcash
Zcash (ZEC) $ 407.85
ethena-usde
Ethena USDe (USDE) $ 0.999767
hyperliquid
Hyperliquid (HYPE) $ 24.97
avalanche-2
Avalanche (AVAX) $ 13.60
litecoin
Litecoin (LTC) $ 75.44
hedera-hashgraph
Hedera (HBAR) $ 0.119048
shiba-inu
Shiba Inu (SHIB) $ 0.000009
canton-network
Canton (CC) $ 0.126174
world-liberty-financial
World Liberty Financial (WLFI) $ 0.170227
usdt0
USDT0 (USDT0) $ 0.999755
dai
Dai (DAI) $ 0.999302
susds
sUSDS (SUSDS) $ 1.08
the-open-network
Toncoin (TON) $ 1.71
crypto-com-chain
Cronos (CRO) $ 0.101583
ethena-staked-usde
Ethena Staked USDe (SUSDE) $ 1.22
paypal-usd
PayPal USD (PYUSD) $ 0.99986
polkadot
Polkadot (DOT) $ 2.13
usd1-wlfi
USD1 (USD1) $ 0.99889
uniswap
Uniswap (UNI) $ 5.34
rain
Rain (RAIN) $ 0.009464
mantle
Mantle (MNT) $ 0.950108
memecore
MemeCore (M) $ 1.61
aave
Aave (AAVE) $ 176.00
bittensor
Bittensor (TAO) $ 277.29
bitget-token
Bitget Token (BGB) $ 3.78
pepe
Pepe (PEPE) $ 0.000006
okb
OKB (OKB) $ 114.38
tether-gold
Tether Gold (XAUT) $ 4,591.73
internet-computer
Internet Computer (ICP) $ 4.13
near
NEAR Protocol (NEAR) $ 1.73
falcon-finance
Falcon USD (USDF) $ 0.997162
jito-staked-sol
Jito Staked SOL (JITOSOL) $ 181.45
ethereum-classic
Ethereum Classic (ETC) $ 12.85
binance-peg-weth
Binance-Peg WETH (WETH) $ 3,290.85
pax-gold
PAX Gold (PAXG) $ 4,605.77
ethena
Ethena (ENA) $ 0.221203
pump-fun
Pump.fun (PUMP) $ 0.002916
blackrock-usd-institutional-digital-liquidity-fund
BlackRock USD Institutional Digital Liquidity Fund (BUIDL) $ 1.00
pi-network
Pi Network (PI) $ 0.204963
aster-2
Aster (ASTER) $ 0.720323
jupiter-perpetuals-liquidity-provider-token
Jupiter Perpetuals Liquidity Provider Token (JLP) $ 4.92
htx-dao
HTX DAO (HTX) $ 0.000002
global-dollar
Global Dollar (USDG) $ 0.99981
binance-staked-sol
Binance Staked SOL (BNSOL) $ 158.00
polygon-ecosystem-token
POL (ex-MATIC) (POL) $ 0.145665
worldcoin-wld
Worldcoin (WLD) $ 0.556952
hash-2
Provenance Blockchain (HASH) $ 0.028315
kucoin-shares
KuCoin (KCS) $ 11.42
sky
Sky (SKY) $ 0.065112
hashnote-usyc
Circle USYC (USYC) $ 1.11
ripple-usd
Ripple USD (RLUSD) $ 0.999831
wbnb
Wrapped BNB (WBNB) $ 936.96
aptos
Aptos (APT) $ 1.81
syrupusdc
syrupUSDC (SYRUPUSDC) $ 1.15
rocket-pool-eth
Rocket Pool ETH (RETH) $ 3,800.31
bfusd
BFUSD (BFUSD) $ 0.999141
binance-bridged-usdc-bnb-smart-chain
Binance Bridged USDC (BNB Smart Chain) (USDC) $ 0.999914
arbitrum
Arbitrum (ARB) $ 0.211955
cosmos
Cosmos Hub (ATOM) $ 2.52
ondo-finance
Ondo (ONDO) $ 0.385029
kelp-dao-restaked-eth
Kelp DAO Restaked ETH (RSETH) $ 3,494.45
kaspa
Kaspa (KAS) $ 0.045144
gatechain-token
Gate (GT) $ 10.38
render-token
Render (RENDER) $ 2.24
algorand
Algorand (ALGO) $ 0.13155
filecoin
Filecoin (FIL) $ 1.52
official-trump
Official Trump (TRUMP) $ 5.40
midnight-3
Midnight (NIGHT) $ 0.06367
dash
Dash (DASH) $ 84.12
ignition-fbtc
Function FBTC (FBTC) $ 95,423.00
myx-finance
MYX Finance (MYX) $ 5.47
lombard-staked-btc
Lombard Staked BTC (LBTC) $ 95,571.00
vechain
VeChain (VET) $ 0.011947