loader image
WhatsApp Destek
Pseudorandom

Pseudorandom sayılar, rastgele sayı üretici tarafından üretilen ancak incelendiğinde aralarında kolay kolay bir ilişki bulunamayan sayılardır. Bir algoritma veya fonksiyon bu tarz sayılar üretebiliyorsa bu algoritmaya Pseudorandom Generator adı verilmektedir. Üretilen bu sayılar genellikle rastgelelik testlerinden başarıyla geçen sayılardır. Yani sayıların arasında görünürde bir bağlantı yoktur ancak bu sayıları üreten fonksiyon veya algoritmaya göre bu sayılar aslında rastgele sayılar değildir.
PRG’ler simülasyonlar (örn. Monte Carlo yöntemi için), elektronik oyunlar (örn. Prosedürel üretim için) ve kriptografi gibi uygulamaların merkezinde yer alır. Kriptografik uygulamalar, oluşturulan sayı çıktılarının tahmin edilemez olmasını gerektirir ve çoğu kriptografik uygulama karmaşık bir şekilde bu sayıları seçen PRG’lere ihtiyaç duymaktadır.
Pseudorandom Üreticisi (PRG)
Pseudorandom üreticisi (PRG), deterministik cihazlarda rastgele sayı dizileri oluşturmak için kullanılmaktadır. Bu noktada tüm bilgisayar algoritmalarının deterministik bir yapıda olduğu bilinmelidir. Pseudorandom üreticisi, yalnızca birkaç bit içeren gizli anahtarlardan oluşturulan verileri kullanarak birçok veri bloğunun şifrelenmesine seçenek sağlamaktadır.
Pseudorandom üreticisi aynı zamanda tahmin edilemez olmalıdır. PRG’den önceki çıktı bitlerini aldıktan sonra, bir sonraki çıktı bitini ihmal edilemeyecek kadar 0,5’ten yüksek bir olasılıkla tahmin edebilecek herhangi bir verimli algoritma olmamalıdır.
Pseudorandom üreticisi, kriptografide (örneğin, blok şifrelerin uygulanması için) yaygın olarak kullanılan sahte rasgele işlevler ve permütasyonlar oluşturmak için kullanılmaktadır.
Pseudorandom Üreticisi (PRG) Uygulaması
Pseudorandom üreticisi günümüzde, çoğu işletim sisteminde (örneğin Linux’ta /dev/random) ve çeşitli programlama dilleri için birçok kitaplıkta uygulanmaktadır. Genel olarak ise davranışları benzerlik göstermektedir. İlk adımında algoritma bazında harici bilgilere (örneğin, geçerli saat veya sıcaklık) dayalı olarak jeneratörün dahili durumunu başlatmaktadır. Ardından ise jeneratörün çalıştığı süre boyunca durumun tüm baytları karıştırılmaktadır. Değişiklikler, çeşitli harici ve rastgele girdi verilerine, kullanıcının klavye ve fareyi kullanma sıklığı ve yolu, ağ trafiği, donanım kesintileri ve algoritmanın çalıştığı deterministik ortamın dışından gelen diğer bilgi türlerine dayanmaktadır.
Pseudorandom üreticisi algoritması, dahili durumunu sürekli olarak değiştirmektedir. Dahili durum daha sonra mümkün olduğunca rastgele olması gereken çıktı dizilerini oluşturmak için kullanılmaktadır. Durumun tüm değişiklikleri, üretilen çıktı verilerinin dizi analizine karşı mümkün olan en iyi korumayı sağlaması beklenen bir şekilde gerçekleştirilmektedir.
Pseudorandom Üreticisi (PRG) Çıktı Kalitesi
Pseudorandom üreticisi tarafından yerine getirilmesi gereken gereksinimleri tanımlayan birçok standart bulunmaktadır. Örnek olarak, Amerikan Ulusal Standartlar ve Teknoloji Enstitüsü, NIST SP 800-90 gibi çeşitli normların yazarıdır.
Pseudorandom üreticisi, kalitesini değerlendirmek için kullanılabilecek birçok farklı istatistiksel test vardır. Alınan dizilerin rastgele ve tahmin edilemez olup olmadığını kontrol etmektedirler. Bazı istatistiksel test örnekleri şunları içermektedir:
Üretilen dizideki 1 bit sayısı 0 bit sayısına benzer,
Üretilen dizideki 00 çift sayısı, tüm bitlerin dörtte birine eşit veya daha az eşittir,
En uzun sıfırlar veya birler dizisinin uzunluğu, matematiksel tahminine benzer.
bitcoin
Bitcoin (BTC) $ 64,954.40
ethereum
Ethereum (ETH) $ 3,152.81
tether
Tether (USDT) $ 1.00
bnb
BNB (BNB) $ 573.62
solana
Solana (SOL) $ 149.40
usd-coin
USDC (USDC) $ 1.00
staked-ether
Lido Staked Ether (STETH) $ 3,152.95
xrp
XRP (XRP) $ 0.525304
dogecoin
Dogecoin (DOGE) $ 0.15929
the-open-network
Toncoin (TON) $ 6.11
cardano
Cardano (ADA) $ 0.496517
shiba-inu
Shiba Inu (SHIB) $ 0.000026
avalanche-2
Avalanche (AVAX) $ 37.02
wrapped-bitcoin
Wrapped Bitcoin (WBTC) $ 65,045.43
bitcoin-cash
Bitcoin Cash (BCH) $ 505.07
tron
TRON (TRX) $ 0.110853
polkadot
Polkadot (DOT) $ 7.09
chainlink
Chainlink (LINK) $ 14.79
internet-computer
Internet Computer (ICP) $ 15.22
matic-network
Polygon (MATIC) $ 0.715909
near
NEAR Protocol (NEAR) $ 6.16
litecoin
Litecoin (LTC) $ 84.18
uniswap
Uniswap (UNI) $ 7.71
leo-token
LEO Token (LEO) $ 5.74
dai
Dai (DAI) $ 1.00
aptos
Aptos (APT) $ 9.86
blockstack
Stacks (STX) $ 2.79
ethereum-classic
Ethereum Classic (ETC) $ 27.57
mantle
Mantle (MNT) $ 1.19
first-digital-usd
First Digital USD (FDUSD) $ 0.9997
filecoin
Filecoin (FIL) $ 6.48
crypto-com-chain
Cronos (CRO) $ 0.129167
render-token
Render (RNDR) $ 8.79
cosmos
Cosmos Hub (ATOM) $ 8.64
stellar
Stellar (XLM) $ 0.114002
okb
OKB (OKB) $ 54.83
hedera-hashgraph
Hedera (HBAR) $ 0.089586
renzo-restaked-eth
Renzo Restaked ETH (EZETH) $ 3,177.35
arbitrum
Arbitrum (ARB) $ 1.19
immutable-x
Immutable (IMX) $ 2.16
bittensor
Bittensor (TAO) $ 463.79
vechain
VeChain (VET) $ 0.041915
dogwifcoin
dogwifhat (WIF) $ 2.98
maker
Maker (MKR) $ 3,048.41
kaspa
Kaspa (KAS) $ 0.116566
the-graph
The Graph (GRT) $ 0.281653
injective-protocol
Injective (INJ) $ 28.40
optimism
Optimism (OP) $ 2.44
fetch-ai
Fetch.ai (FET) $ 2.42
pepe
Pepe (PEPE) $ 0.000006
wrapped-eeth
Wrapped eETH (WEETH) $ 3,267.30
ethena-usde
Ethena USDe (USDE) $ 0.99996
theta-token
Theta Network (THETA) $ 2.23
monero
Monero (XMR) $ 119.45
coredaoorg
Core (CORE) $ 2.44
fantom
Fantom (FTM) $ 0.758729
arweave
Arweave (AR) $ 32.33
celestia
Celestia (TIA) $ 11.73
thorchain
THORChain (RUNE) $ 5.64
gala
GALA (GALA) $ 0.048955
lido-dao
Lido DAO (LDO) $ 2.08
rocket-pool-eth
Rocket Pool ETH (RETH) $ 3,479.05
bitget-token
Bitget Token (BGB) $ 1.28
sui
Sui (SUI) $ 1.36
floki
FLOKI (FLOKI) $ 0.000167
sei-network
Sei (SEI) $ 0.57727
beam-2
Beam (BEAM) $ 0.030323
jupiter-exchange-solana
Jupiter (JUP) $ 1.16
mantle-staked-ether
Mantle Staked Ether (METH) $ 3,222.60
quant-network
Quant (QNT) $ 106.45
algorand
Algorand (ALGO) $ 0.186426
ethena
Ethena (ENA) $ 1.06
whitebit
WhiteBIT Coin (WBT) $ 9.85
neo
NEO (NEO) $ 19.80
flow
Flow (FLOW) $ 0.92258
bitcoin-sv
Bitcoin SV (BSV) $ 69.52
bonk
Bonk (BONK) $ 0.000021
aave
Aave (AAVE) $ 91.00
flare-networks
Flare (FLR) $ 0.033745
bittorrent
BitTorrent (BTT) $ 0.000001
singularitynet
SingularityNET (AGIX) $ 0.97823
ether-fi-staked-eth
ether.fi Staked ETH (EETH) $ 3,140.00
zebec-protocol
Zebec Protocol (ZBC) $ 0.023399
ondo-finance
Ondo (ONDO) $ 0.813042
elrond-erd-2
MultiversX (EGLD) $ 43.41
dydx-chain
dYdX (DYDX) $ 2.32
ribbon-finance
Ribbon Finance (RBN) $ 1.18
wormhole
Wormhole (W) $ 0.622634
tokenize-xchange
Tokenize Xchange (TKX) $ 13.68
axie-infinity
Axie Infinity (AXS) $ 7.60
the-sandbox
The Sandbox (SAND) $ 0.479018
ronin
Ronin (RON) $ 3.40
ecash
eCash (XEC) $ 0.000054
worldcoin-wld
Worldcoin (WLD) $ 5.48
chiliz
Chiliz (CHZ) $ 0.116111
ordinals
ORDI (ORDI) $ 48.87
tezos
Tezos (XTZ) $ 1.05
pyth-network
Pyth Network (PYTH) $ 0.667132
havven
Synthetix Network (SNX) $ 3.03
conflux-token
Conflux (CFX) $ 0.249069