loader image
WhatsApp Destek
Nonce

Block zinciri, kripto paranın temel taşı olarak bilinmektedir. Blok zincirini güvenli tutmak için önceki bloklardan gelen veriler şifreleme veya bir dizi sayı ve harf üzerinde "hash" yapılmaktadır. Bu işlem, blok girdisini sabit uzunlukta bir çıktı şeklinde üreten bir fonksiyon aracılığıyla işleyerek yapılmaktadır.
Hash oluşturmak için kullanılan fonksiyon deterministik bir fonksiyondur, bir başka deyişle aynı girdi her kullanıldığında aynı sonucu üretecektir. Aynı zamanda işlevin verimli bir şekilde karma girdi oluşturabileceği, (blok zincirinin güvenliğini sağlayacak şekilde) girdiyi belirlemeyi zorlaştırdığı ve girdide küçük değişiklikler yaparak çok farklı bir hash oluşturabileceği anlamına da gelmektedir. Bu karmaşık sistem, blok zincirinin gizlilik ağını oluşturmaktadır.
Nonce, yalnızca bir kez kullanılabilen bir sayı veya değeri ifade etmektedir. Noncelar genellikle kimlik doğrulama protokollerinde ve kriptografik hash işlevlerinde kullanılmaktadırlar. Blok zinciri teknolojisi bağlamında nonce, madencilik sürecinde sayaç olarak kullanılan rastgele olduğu varsayılan bir sayı anlamına gelmektedir.
Nonce Nasıl Bulunur?
Hangi dizenin nonce olarak kullanılacağını belirlemek önemli miktarda deneme yanılma gerektirmektedir. Bir madenci nonce tahmin etmeli, onu mevcut başlığın hash değerine eklemeli, değeri yeniden hashlemeli ve bunu hedef hash ile karşılaştırmalıdır. Ortaya çıkan hash değeri gereksinimleri karşılıyorsa, madenci bir çözüm üretmiş bulunmakta ve böylelikle blok ile ödüllendirilmektedir.
Bir madencinin ilk denemede nonceyi başarılı bir şekilde tahmin etmesi yüksek ihtimal değildir, bu durum da madencinin doğruyu bulmadan önce potansiyel olarak çok sayıda nonce seçeneğini deneyebileceği anlamına gelmektedir. Hedeften daha az bir hash yaratmanın ne kadar zor olduğunun bir ölçüsü olarak, zorluk ne kadar büyükse çözüm üretmenin daha uzun sürmesi doğru orantılı olarak artmaktadır.
Blok zorluğu tüm ağın içinde aynı tutulmaktadır, bu durum da tüm madencilerin doğru hash'i bulma şansının aynı olduğu anlamına gelmektedir. Kripto para ağları tipik olarak belirli bir zaman diliminde işlenmesini istedikleri hedef blok sayısını belirlemekte ve bu hedefe ulaşılmasını sağlamak için zorluğu periyodik olarak ayarlamaktadır. İşlenen blok sayısı bu hedefi karşılamıyorsa zorluk düşürülmekte, bu da işlem süresinin sınırını aşan süre miktarına ayarlanarak gerçekleştirilmektedir.
Örnek olarak Bitcoin madencilerinin, belirli gereksinimleri karşılayan (yani belirli sayıda sıfır ile başlayan) bir blok hashini hesaplamak için birden fazla girişimde bulunurken geçerli bir nonce denemesi ve tahmin etmesi gerekmektedir. Yeni bir blok madenciliği yapmak için rekabet ederken, geçerli bir blok hashiyle sonuçlanan bir nonce bulan ilk madenciye, bir sonraki bloğu blok zincirine ekleme hakkı verilmekte ve bunu yaptığı için ödüllendirilmektedir. Başka bir deyişle, madencilik süreci, geçerli bir çıktı üretilinceye kadar birçok farklı nonce değeriyle sayısız hash işlevi gerçekleştiren madencilerden oluşmaktadır. Bir madencinin karma çıktısı önceden belirlenmiş eşiğin altına düşerse, blok geçerli kabul edilir ve blok zincirine eklenmektedir. Çıktı geçerli değilse, madenci farklı nonce değerleri ile denemeye devam etmektedir. Yeni bir blok başarıyla çıkarılıp doğrulandığında, süreç baştan başlamaktadır.
Bitcoin'de ve çoğu iş kanıtı (Proof of Work) sisteminde nonce, madencilerin hash hesaplamalarının çıktısını yinelemek için kullandıkları rastgele bir sayı olarak tanımlanmaktadır. Madenciler, her hesaplamanın yeni bir nonce değeri aldığı bir deneme yanılma yöntemi kullanmaktadır. Bu deneme yanılma yöntemi kullanılmasının sebebi geçerli bir nonceyi doğru bir şekilde tahmin etme olasılığının sıfıra yakın olmasıdır.
Her yeni bloğun ortalama olarak her on dakikada bir üretilmesini sağlamak için, ortalama hash girişim sayısı protokol tarafından otomatik olarak ayarlanmaktadır. Bu süreç, zorluk ayarı olarak bilinmektedir. Madencilik eşiğini belirleyen şey bu zorluk ayarıdır (yani, blok karmasının geçerli sayılması için kaç sıfırla başlaması gerekir bunu belirleyen şeydir). Yeni bir blok madenciliği yapmanın zorluğu, bir blok zinciri sistemine adanmış hash gücü (hash rate) miktarı ile ilgili olmaktadır. Ağa adanmış hash gücü ne kadar fazlaysa, eşik o kadar yüksek olmakta, bu da rekabetçi ve başarılı bir madenci olmak için daha fazla hesaplama gücünün gerekli olacağı anlamına gelmektedir. Madenciler madencilik yapmaktan vazgeçerler ise, zorluk ayarlanacak ve eşik düşecektir, bu nedenle madencilik için daha az hash gücü gerekecek, ancak protokol gereği hash gücü ne olursa olsun on dakikalık bir programın takip edilmesi sağlanacaktır.
Nonce Nerelerde Kullanılır?
Nonce’lar, satın almalar için kimlik doğrulama, iki faktörlü kimlik doğrulama veya diğer hesap kurtarma ve kimlik uygulamaları, elektronik imzalar, veri şifreleme ve daha fazlası olmak üzere bir dizi bilgisayar ağı uygulaması için kullanılmaktadır.
Özel Hususlar
Blok zincirine işlem eklemek, önemli düzeyde bir bilgisayar işlem gücü gerektirmektedir. Blokları işleyen kişi ve şirketler madenciler olarak tanımlanmaktadır. Madenciler, yalnızca hedef hashi adı verilen belirli bir dizi gereksinimi karşılayan bir hash oluşturan ilk kişi olduklarında zararlar da karşılanmaktadır.
Hashi tahmin etme işlemi blok başlığında başlamaktadır. Blok sürüm numarasını, bir zaman damgasını, önceki blokta kullanılan hashi, Merkle Root'un hashini, nonceyi ve hedef hashini içermektedir.
Blok yukarıda da belirtildiği gibi, hash hedefte belirtilen gereksinimleri karşıladığı zaman blok zincirine eklenmektedir. Nonce'yi tahmin etmek için çözümler arasında geçiş yapmak iş kanıtı (Proof of Work, PoW) olarak adlandırılmaktadır, ayrıca değeri bulabilen madenciye blok verilerek kripto para ile ödeme yapılmaktadır.
bitcoin
Bitcoin (BTC) $ 63,846.11
ethereum
Ethereum (ETH) $ 3,052.06
tether
Tether (USDT) $ 1.00
bnb
BNB (BNB) $ 554.07
solana
Solana (SOL) $ 141.72
usd-coin
USDC (USDC) $ 0.999139
staked-ether
Lido Staked Ether (STETH) $ 3,047.00
xrp
XRP (XRP) $ 0.502442
dogecoin
Dogecoin (DOGE) $ 0.156376
the-open-network
Toncoin (TON) $ 5.98
cardano
Cardano (ADA) $ 0.470324
shiba-inu
Shiba Inu (SHIB) $ 0.000023
avalanche-2
Avalanche (AVAX) $ 34.52
wrapped-bitcoin
Wrapped Bitcoin (WBTC) $ 63,836.10
tron
TRON (TRX) $ 0.109954
bitcoin-cash
Bitcoin Cash (BCH) $ 478.49
polkadot
Polkadot (DOT) $ 6.67
chainlink
Chainlink (LINK) $ 13.90
internet-computer
Internet Computer (ICP) $ 14.05
matic-network
Polygon (MATIC) $ 0.66971
litecoin
Litecoin (LTC) $ 81.04
near
NEAR Protocol (NEAR) $ 5.56
uniswap
Uniswap (UNI) $ 7.48
leo-token
LEO Token (LEO) $ 5.80
dai
Dai (DAI) $ 1.00
aptos
Aptos (APT) $ 9.37
ethereum-classic
Ethereum Classic (ETC) $ 26.11
mantle
Mantle (MNT) $ 1.14
first-digital-usd
First Digital USD (FDUSD) $ 1.00
blockstack
Stacks (STX) $ 2.42
filecoin
Filecoin (FIL) $ 6.13
okb
OKB (OKB) $ 54.94
crypto-com-chain
Cronos (CRO) $ 0.123152
stellar
Stellar (XLM) $ 0.111938
cosmos
Cosmos Hub (ATOM) $ 8.15
renzo-restaked-eth
Renzo Restaked ETH (EZETH) $ 3,084.12
render-token
Render (RNDR) $ 7.88
arbitrum
Arbitrum (ARB) $ 1.12
immutable-x
Immutable (IMX) $ 2.03
vechain
VeChain (VET) $ 0.040462
dogwifcoin
dogwifhat (WIF) $ 2.91
bittensor
Bittensor (TAO) $ 438.59
hedera-hashgraph
Hedera (HBAR) $ 0.080235
maker
Maker (MKR) $ 2,967.58
kaspa
Kaspa (KAS) $ 0.112938
injective-protocol
Injective (INJ) $ 27.98
the-graph
The Graph (GRT) $ 0.255179
ethena-usde
Ethena USDe (USDE) $ 1.00
optimism
Optimism (OP) $ 2.23
wrapped-eeth
Wrapped eETH (WEETH) $ 3,164.12
fetch-ai
Fetch.ai (FET) $ 2.11
pepe
Pepe (PEPE) $ 0.000005
monero
Monero (XMR) $ 117.14
theta-token
Theta Network (THETA) $ 2.06
fantom
Fantom (FTM) $ 0.685118
celestia
Celestia (TIA) $ 10.72
coredaoorg
Core (CORE) $ 2.03
thorchain
THORChain (RUNE) $ 5.37
arweave
Arweave (AR) $ 27.52
lido-dao
Lido DAO (LDO) $ 1.98
rocket-pool-eth
Rocket Pool ETH (RETH) $ 3,371.06
bitget-token
Bitget Token (BGB) $ 1.25
sui
Sui (SUI) $ 1.32
gala
GALA (GALA) $ 0.04421
sei-network
Sei (SEI) $ 0.551197
mantle-staked-ether
Mantle Staked Ether (METH) $ 3,137.81
quant-network
Quant (QNT) $ 103.88
beam-2
Beam (BEAM) $ 0.027108
algorand
Algorand (ALGO) $ 0.174617
jupiter-exchange-solana
Jupiter (JUP) $ 1.04
ethena
Ethena (ENA) $ 0.962722
whitebit
WhiteBIT Coin (WBT) $ 9.64
floki
FLOKI (FLOKI) $ 0.000138
flow
Flow (FLOW) $ 0.87686
bitcoin-sv
Bitcoin SV (BSV) $ 65.97
neo
NEO (NEO) $ 18.21
aave
Aave (AAVE) $ 85.68
flare-networks
Flare (FLR) $ 0.032324
bittorrent
BitTorrent (BTT) $ 0.000001
ether-fi-staked-eth
ether.fi Staked ETH (EETH) $ 3,048.28
dydx-chain
dYdX (DYDX) $ 2.26
tokenize-xchange
Tokenize Xchange (TKX) $ 14.11
singularitynet
SingularityNET (AGIX) $ 0.862576
elrond-erd-2
MultiversX (EGLD) $ 40.79
zebec-protocol
Zebec Protocol (ZBC) $ 0.021407
ondo-finance
Ondo (ONDO) $ 0.737891
wormhole
Wormhole (W) $ 0.580097
ecash
eCash (XEC) $ 0.000051
ronin
Ronin (RON) $ 3.16
axie-infinity
Axie Infinity (AXS) $ 6.91
the-sandbox
The Sandbox (SAND) $ 0.440184
bonk
Bonk (BONK) $ 0.000015
ribbon-finance
Ribbon Finance (RBN) $ 1.00
havven
Synthetix Network (SNX) $ 2.95
chiliz
Chiliz (CHZ) $ 0.108028
tezos
Tezos (XTZ) $ 0.981668
ordinals
ORDI (ORDI) $ 45.09
worldcoin-wld
Worldcoin (WLD) $ 4.90
conflux-token
Conflux (CFX) $ 0.231779
cheelee
Cheelee (CHEEL) $ 16.13