loader image
WhatsApp Destek
Mempool

2020’de Bitcoin’in resmi olarak çıkış tarihinden 11 yıl sonra, sıklıkla dördüncü ve beşinci jenerasyon Blockchain’ler, parçalama, zincir analitiklerinde yan zincirleme ve kripto para alım satımı için daha iyi yolları hakkında konuşulsa da Bitcoin’in temel teknolojileri ile ilgili çok fazla uğraş harcanmamaktadır.
Bitcoin Blockchain’i anlamak adına Bitcoin Blockchain’in temel bir özelliği olan Bitcoin Memory Pool (Bitcoin Bellek Havuzu), ya da kısaltılmış haliyle Bitcoin Mempool’dan bahsedilmesi gerekmektedir.
Bitcoin Mempool Kısa ve Basit Açıklaması
Bitcoin Mempool’un işleyişi ve konseptiyle ilgili merak edilenler kafa karıştırıcı bilgilere sebep olabilmektedir. Kısaca Bitcoin Mempool, Bitcoin ağında tamamlanmamış işlemlerin (sırayla) bloklar halinde bütünlenmesinden önce bulundukları bekleme odası olarak tanımlanmaktadır. Daha açık bir şekilde ifade edilirse, Bitcoin ağında yapılan işlemler doğrudan Blockchain’e bloklar halinde eklenmemektedirler. Bu işlemler önce Bitcoin Mempool’unda toplanır ve sonrasında işleme konulur.
Mempool (bir bellek ve havuz daralması), onaylanmamış işlemlerle ilgili bilgileri depolamak için bir kripto para birimi düğümünün içinde çalışan bir mekanizmadır. Henüz bir bloğa dahil edilmemiş işlemler için bir tür bekleme odası görevi görmektedir.
Herhangi bir işlem yayınlandığında, bir düğümden diğerine daha sonra yayılan düğümlerden de diğer düğümlere aktarım yapılmaktadır. Bu süreç bloğa eklenene kadar ve tam olarak yayılana kadar devam etmektedir. İşlemler Blockchain’e anında eklenmediğinden, bu aralıktaki bölgenin varlığı büyük bir önem taşımaktadır.
Düğümler, işlemin geçerli olduğundan emin olmak için, bir başka deyişle imzaların doğru olduğunu, çıktıların girdileri aşmadığını ve fonların henüz harcanmadığını doğrulamak için bir dizi kontrol gerçekleştirmektedir. Bu koşullar sağlanmaz ise işlem reddedilmektedir.
Mempool'dan sıklıkla söz edilse de tüm düğümler tarafından paylaşılan ortak bir Mempool olmadığına dikkat edilmelidir. Her biri farklı şekilde yapılandırılır ve işlemleri farklı zamanlamalar ile gerçekleşmektedir. Bu durum da her düğüm için farklı bir Mempool oluşturulduğunun kanıtı olmaktadır. Sınırlı kaynaklara sahip alt seviye cihazlar, işlemlerin deftere kaydedilmesine yalnızca küçük miktarlarda bellek ayırabilirken, üst seviye cihazlar önemli ölçüde daha fazla bellek ayırabilmektedir.
Madenciler esas olarak kazançları ile motive olmaları sebebiyle, daha yüksek işlem ücretlerine sahip işlemler, daha erken onay sürelerine sahip olduğundan Mempool’dan atılan ilk işlemler olarak kabul edilmektedirler. Ücretleri doğru bir şekilde tahmin etmek, özellikle blok alanı sınırlı olduğunda ve talep yüksek olduğunda zordur ancak Mempool bunu yapabilmek için bir başlangıç noktası sağlamaktadır.
İşlem ücretlerini tahmin etmek için, mevcut onaylanmamış işlemlere bakılabilir. Bu durum, kullanıcıların düşük iş hacmi olan zamanlarda fazla ödeme yapmamaları gerektiği anlamına gelmektedir. Ayrıca yoğun zamanlarda zamana duyarlı işlemler için onaylanması biraz zaman alabileceğinden, düşük ücretler tercih edilmemelidir. Ücretlerin belirli bir andaki dağılımını hesaba katarak, işlemlerinin ne kadar hızlı yerine getirileceğine dair bilgiyle ilgili bir tahminde bulunabilirler.
Mempool hakkında biraz daha derinleşmek için, işlemlerin Bitcoin ağında nasıl yayıldığına ve madencilerin üstlendikleri görevler incelenebilir.
İşlemler ve Madenciler
Ağda bulunan her tam düğüm, Mempool’a erişime sahiptir. Tam düğümün, tüm işlemleri ve Bitcoin Blockchain’in bloklarını depolayan bir düğüm olduğunu ve görevinin de işlemleri onaylamak olduğu hatırlanmalıdır. Mempool’da, işlemler onaylandığında sıradaki görev onaylanmamış Mempool işlemlerini onaylamak ve onları Bitcoin Blockchain’in içine yerleştirmektir. Bu işlem de madencinin görevidir. Madenciler havuzdan belirli sayıda işlem seçerek, aslında karmaşık (yoğun enerji gerektiren) matematik problemleri çözmektedirler.
Ayrı işlemlerin toplamı genellikle blok olarak adlandırılmaktadır. Arka plandaki matematiksel işlemleri çözen madenci ya da madencilik havuzu da, işlemlerin toplamını (başka bir deyişle blok) ilk olarak Bitcoin Blockchain’e eklemektedir. Bu durum da bloğun onaylanmasına karşılık gelmektedir.
Bitcoin Mempool’un Detayları ve Öncelikler
Bu kısmın başlangıç noktası sabit olarak Mempool, bir başka deyişle tamamlanmamış işlemlerin tümünün bloklaşmasından önce bulundukları bekleme odasıdır. Tam bu noktada belirlenmesi gereken şey tam düğüm ve madenci düğümü arasındaki farktır.
Bitcoin tam düğümü, geçerli kurallara göre işlemleri onaylamaktadır. Bitcoin ağındaki bir düğüm yeni bir işlem aldığında, o işlemi protokolün geçerli kurallarına göre onaylamaktadır. Bitcoin’in kaynak kodu, gerçeğin temeli olarak kabul edilmektedir.
İşlem kuralları ihlal edildiğinde (örneğin geçersiz bir imza yoluyla), bahsi geçen işlem diğer paylaşımcılara iletilmemektedir. Ancak yapılan işlem geçerli kurallar doğrultusunda onaylandığında açık işlemler dizgisine, başka bir deyişle Bitcoin Mempool’una eklenmektedir.
Madenci düğümü madenci için, Mempool kârlılık ve kâr adına ciddi bir önem taşımaktadır. Kendilerine Bitcoin gönderen madenciler, işlemlerinin ağda ‘takılı kaldığını’ ya da biraz daha uzun sürdüğünü farketmiş olabilirler. Bunun açıklaması, Mempool’un madenciler için önemli bir rol oynaması (ve işlemin tamamlanmasını sağlamasından) şeklindedir. Bunun için, Bitcoin madenciliği ödülünün iki parçadan oluştuğunu bilmek de fayda vardır. Bunlar blok ödülü (6.25 BTC) ve de işlem bedeli olarak bilinmektedir.
Günümüzde madenciler kendi çalışma şekillerine göre karar verebilme ve Mempool’da istedikleri işlemi seçebilme özgürlüğü ve ayrıcalığına sahiptirler. Madencilerin bunu yapmaları ekonomik sebeplere dayanmaktadır. Bunu Mempool’daki işlemleri ücret oranlarına göre sıralayarak yapmaktadırlar. Ücret oranı ise, işlem ücretinin işlemin büyüklüğü ile bölünmesi anlamına gelmektedir. Böylece en yüksek ücret oranı olan işlemler en üstte yer almaktadır. Buradaki amaç ise, kârı ve böylece kârlılığı mümkün olduğunca arttırmaktır. Her işlemin belirli bir boyutu olmakta ve madencilerin en yüksek kâr getirisine dizmesine göre bir bloğun en fazla boyutu 1 MB olarak bilinmektedir. Mempool’daki işlemlerin Bitcoin Blockchain’e nasıl işlendiğinin açıklaması bu şekildedir.
bitcoin
Bitcoin (BTC) $ 67,574.11
ethereum
Ethereum (ETH) $ 3,520.51
tether
Tether (USDT) $ 1.00
bnb
BNB (BNB) $ 601.93
solana
Solana (SOL) $ 177.23
staked-ether
Lido Staked Ether (STETH) $ 3,514.50
usd-coin
USDC (USDC) $ 1.00
xrp
XRP (XRP) $ 0.592593
dogecoin
Dogecoin (DOGE) $ 0.13186
the-open-network
Toncoin (TON) $ 7.17
cardano
Cardano (ADA) $ 0.433479
avalanche-2
Avalanche (AVAX) $ 31.36
tron
TRON (TRX) $ 0.134845
shiba-inu
Shiba Inu (SHIB) $ 0.000018
wrapped-bitcoin
Wrapped Bitcoin (WBTC) $ 67,474.08
chainlink
Chainlink (LINK) $ 14.66
polkadot
Polkadot (DOT) $ 6.33
bitcoin-cash
Bitcoin Cash (BCH) $ 395.09
near
NEAR Protocol (NEAR) $ 6.17
uniswap
Uniswap (UNI) $ 8.05
litecoin
Litecoin (LTC) $ 73.67
dai
Dai (DAI) $ 1.00
leo-token
LEO Token (LEO) $ 5.72
wrapped-eeth
Wrapped eETH (WEETH) $ 3,663.84
pepe
Pepe (PEPE) $ 0.000012
matic-network
Polygon (MATIC) $ 0.540468
internet-computer
Internet Computer (ICP) $ 10.30
kaspa
Kaspa (KAS) $ 0.180496
fetch-ai
Artificial Superintelligence Alliance (FET) $ 1.43
ethereum-classic
Ethereum Classic (ETC) $ 23.83
aptos
Aptos (APT) $ 7.42
ethena-usde
Ethena USDe (USDE) $ 1.00
stellar
Stellar (XLM) $ 0.104683
monero
Monero (XMR) $ 163.67
blockstack
Stacks (STX) $ 1.96
mantle
Mantle (MNT) $ 0.881567
render-token
Render (RNDR) $ 7.08
filecoin
Filecoin (FIL) $ 4.71
injective-protocol
Injective (INJ) $ 27.54
arbitrum
Arbitrum (ARB) $ 0.788354
hedera-hashgraph
Hedera (HBAR) $ 0.073685
maker
Maker (MKR) $ 2,821.72
okb
OKB (OKB) $ 42.66
dogwifcoin
dogwifhat (WIF) $ 2.55
immutable-x
Immutable (IMX) $ 1.65
crypto-com-chain
Cronos (CRO) $ 0.094603
cosmos
Cosmos Hub (ATOM) $ 6.47
vechain
VeChain (VET) $ 0.03022
bittensor
Bittensor (TAO) $ 340.64
arweave
Arweave (AR) $ 34.11
optimism
Optimism (OP) $ 1.94
bonk
Bonk (BONK) $ 0.000031
sui
Sui (SUI) $ 0.852441
the-graph
The Graph (GRT) $ 0.217966
first-digital-usd
First Digital USD (FDUSD) $ 1.01
rocket-pool-eth
Rocket Pool ETH (RETH) $ 3,937.89
renzo-restaked-eth
Renzo Restaked ETH (EZETH) $ 3,561.03
floki
FLOKI (FLOKI) $ 0.000201
mantle-staked-ether
Mantle Staked Ether (METH) $ 3,658.81
lido-dao
Lido DAO (LDO) $ 1.91
notcoin
Notcoin (NOT) $ 0.016187
thorchain
THORChain (RUNE) $ 4.83
bitget-token
Bitget Token (BGB) $ 1.15
theta-token
Theta Network (THETA) $ 1.61
ondo-finance
Ondo (ONDO) $ 1.09
whitebit
WhiteBIT Coin (WBT) $ 10.15
aave
Aave (AAVE) $ 98.08
fantom
Fantom (FTM) $ 0.520461
coredaoorg
Core (CORE) $ 1.61
jasmycoin
JasmyCoin (JASMY) $ 0.029802
based-brett
Brett (BRETT) $ 0.144284
jupiter-exchange-solana
Jupiter (JUP) $ 1.04
celestia
Celestia (TIA) $ 6.65
pyth-network
Pyth Network (PYTH) $ 0.3622
algorand
Algorand (ALGO) $ 0.157043
sei-network
Sei (SEI) $ 0.388234
ether-fi-staked-eth
ether.fi Staked ETH (EETH) $ 3,503.12
mantra-dao
MANTRA (OM) $ 1.34
quant-network
Quant (QNT) $ 74.63
gatechain-token
Gate (GT) $ 7.89
elrond-erd-2
MultiversX (EGLD) $ 36.06
flow
Flow (FLOW) $ 0.644396
beam-2
Beam (BEAM) $ 0.01925
kucoin-shares
KuCoin (KCS) $ 9.96
gala
GALA (GALA) $ 0.025759
msol
Marinade Staked SOL (MSOL) $ 212.31
axie-infinity
Axie Infinity (AXS) $ 6.33
popcat
Popcat (POPCAT) $ 0.952339
bitcoin-sv
Bitcoin SV (BSV) $ 47.15
eos
EOS (EOS) $ 0.608674
kelp-dao-restaked-eth
Kelp DAO Restaked ETH (RSETH) $ 3,569.72
flare-networks
Flare (FLR) $ 0.020241
tokenize-xchange
Tokenize Xchange (TKX) $ 11.18
bittorrent
BitTorrent (BTT) $ 0.00000090035523
dydx-chain
dYdX (DYDX) $ 1.44
ordinals
ORDI (ORDI) $ 41.42
ethereum-name-service
Ethereum Name Service (ENS) $ 26.38
akash-network
Akash Network (AKT) $ 3.52
neo
NEO (NEO) $ 11.86
ethena
Ethena (ENA) $ 0.477118